Քիմիա

Նյութերը մեր շրջապատում, կենցաղում

Մարմիներ

 Սեղան, տետր պահարան

Նյութեր

Փայտ, երկաթ, արծաթ

Մաքուր նյութեր 

Կերակրի աղ,  ֆոսֆոր, ծծումբ                                                            

Խառնուրդներ            

Աղաջուր, նավթ, օդ

Խառնուրդները բաժանել

Համասեռ խառնուրդներ   

Շաքարաջուր, նավթ, աղաջուր                           

Անհամասեռ խառնուրդներ

Ավազ և ջուր, յուղ և ջուր, կավաջուր

Համացանցից գտնել և գրել ձեզ ծանոթ  երեք նյութերի   բանաձևերը և կատարել հաշվարկ ըստ հետևյալ սխեմայի՝

 Նյութի անվանումը՝   ջուր — H2O, կերակրի աղ — NaCl, ծծմբաթթու — H2SO4

Ինչ տարրերից է կազմված տրված նյութը

 Քանի ատոմ ամեն մի տարրից կա տվյալ նյութի մոլեկուլում

Հաշվել՝Mr

H2O = 1 • 2 + 16 = 2 + 16 = 18

Mr =18

NaCl = 23 + 35 = 58

Mr = 58

H2SO4 = 1 • 2 + 32 + 16 • 4 = 98

Mr = 98

Հաշվել տարրերի զանգվածային հարաբերությունները` m

m(H):m(S):m(O)=2:32:64

Հաշվել տարրերի զանգվածային բաժինները`w

H2O

w (H) ≈ 11

w (O) ≈ 89

NaCl 

w (Na) ≈ 40      

w (Cl) ≈ 60            

H2SO4

w (H) ≈ 2

w (S) ≈ 33

w (O) ≈ 91

 Նյութը բարդ է, թե պարզ

NaCl — բարդ, H2SO4 — բարդ, H2O — բարդ

Հաշվել մեկ մոլեկուլի զանգվածը

NH4OH = 14 • 1 + 1 • 4 + 16 + 1 = 14 + 4+ 16 + 1 = 18 + 17 = 35

Ձեր շրջապատում ուսումնասիրել,գրանցել տարբեր  երևույթներ  և լրացնել աղյուսակը՝  

 Ֆիզիկական երևույթներ 

անձրև, ձյուն, մառսախուղ  

Քիմիական երևույթներ

բնական գազի այրում, թղթի այրում

Քիմիա

Պարբերական համակարգի ստեղծումը

Մենդելեևի պարբերական աղյուսակ

Ռուս քիմիկոս Դ.Ի.Մենդելեևը XIX դարի վերջին հայտնաբերել է պարբերականության օրենքը և կազմել քիմիական տարրերի պարբերական աղյուսակ: Այս համակարգում տարրերը դասավորված են ըստ կարգահամարների՝ ատոմների միջուկներում եղած պրոտոնների թվի աճի:

Պարբերական համակարգը բաղկացած է 7 պարբերությունից, 10 շարքից և 8 խմբից:

Խմբերը պարբերական համակարգում դասավորված են ուղղահայաց: Որպես կանոն տարրերի օքսիդացման բարձրագույն դրական աստիճանը հավասար է խմբի համարին: Բացառություն են ֆտորը, արծաթը, ոսկին, պղինձը:

Յուրաքանչյուր խումբ բաժանված է 2 ենթախմբի՝ գլխավոր (Ա) և երկրորդական (Բ): Միևնույն ենթախմբում իրար տակ գտնվում են նման հատկություններ ունեցող և իրարից օրինաչափորեն տարբերվող տարրերը: Գլխավոր ենթախումբը կազմում են տիպիկ տարրերը և մեծ պարբերությունների առաջին 2 և վերջին 6 տարրերը:

Երկրորդական ենթախումբը կազմում են միայն մեծ պարբերությունների մյուս տարրերը, որոնք միայն մետաղներ են: Գլխավոր և երկրորդական ենթախմբերի տարրերն իրարից տարբերվում են քիմիական հատկություններով:

Պարբերությունը կարգահամարի աճման կարգով իրար հաջորդող տարրերի շարք է: Պարբերական համակարգը կազմված է 7 պարբերությունից: I, II և III պարբերությունները կոչվում են փոքր, IV, V, VI և VII-ը՝ մեծ: Յուրաքանչյուր պարբերություն, բացառությամբ առաջինի, սկսվում է ալկալիական մետաղով և ավարտվում իներտ տարրով:

II և III պարբերությունների տարրերը կոչվում են տիպիկ տարրեր: Դրանց հատկությունները տիպիկ մետաղականից մինչև իներտ տարրերը փոխվում են օրինաչափորեն: Համակարգը բաղկացած է 10 շարքից: Յուրաքանչյուր փոքր պարբերություն կազմված է 1 շարքից, մեծ պարբերությունները`   2-ական շարքերից՝ զույգ և կենտ:

Հիմնական հատկանիշը, ըստ որի մեծ պարբերությունները բաժանվում են 2 շարքի՝ տարրերի օքսիդացման աստիճանն է: Այն 2 անգամ կրկնվում է տարրերի ատոմական զանգվածների աճմամբ՝ անցնելով տարրերի եռյակներից:

VI պարբերությունում լանթանից անմիջապես հետո տեղաբաշխված է 14 տարր՝ 58-71 կարգաթվերով, որոնց անվանում են լանթանոիդներ (լանթանանմաններ): Դրանց քիմիական հատկություններն իրար շատ նման են:

VII պարբերությունում ակտինիումից հետո նույնպես տեղաբաշխված է 14 տարր՝ 90-103 կարգաթվերով, որոնց անվանում են ակտինոիդներ (ակտինանմաններ): Ի տարբերություն լանթանոիդների՝ ակտինոիդների հորիզոնական համանմանությունը թույլ է արտահայտված:

Ֆիզիկա

1.Բերել շփման առկայությունը հաստատող օրինակներ:

Փորձենք շարժել սեղանին դրված ծանր գիրքը ՝ նրա վրա ազդող հորիզոնական ուղղված ուժով: Կնկատենք, որ ազդող ուժը բավականաչափ փոքր է, այսինքն գիրքը դադարի վիճակում է: Եվ սկսում է շարժվել միայն այն դեպքում, երբ ազդող ուժ է լինում: Այդ ուժը մարմնի և սեղանի մակերևույթների միջև առաջացած դադարի շփման ուժն է:

2.Ինչով է պայմանավորված շփումը

Շփման ուժը պայմանավորված է շփման ուժի մեծության և շփվող մարմինների ողորկության աստիճանից

3.Թվարկել շփման տեսակները և բերել օրինակներ:

Շփման տեսակներից են ՝ դադարի շփման ուժը, սահքի շփման ուժը և գլորման շփման ուժը

4.Օրինակներով ցույց տալ,որ միևնույն պայմաններում գլորման շփման ուժը փոքր է սահքի շփման ուժից:

Միևնույն պայմաններում գլորման շփման ուժը էապես փոքր է սահքի շփման ուժից:

Օր․՝ եթե միևնույն քաշ ունեցող արկղերը տեղաշարժենք՝ մեկը գլորելով, իսկ մյուսը սահեցնելով, կտեսնենք, որ գլորելով ուժ քիչ ենք գործադրում:

5.Բերել շփման դրսևորման օգտակար օրինակներ

Եթե շփումը չլիներ, ոչ մարդիկ, ոչ կենդանիները, ոչ էլ փոխադրամիջոցները չէին կարողանա շարժվել գետնի վրայով։

6.Բերել շփման դրսևորման վնասակար օրինակներ

Շփման պատճառով տարբեր մեխանիզմների շարժվող մասերը տաքանում և մաշվում են։ Շփման այս և այլ վնասակար հետևանքները մեղմելու նպատակով հպվող մակերևույթները պատում են որևէ քսուքով կամ յուղով:

7.Ինչպես կարելի է մեծացնել շփումը

Շփման ուժ մեծացնելու համար կարելի է մակերևույթը դարձնել խորդուբորդ:

8.Ինչպես կարելի է փոքրացնել շփումը

Շփման ուժը փոքրացնելու համար կարելի է մակերևույթը ինչքան հնարավոր է հարդեցնել:

9.Բերեք օրինակներ, երբ մարմնի վրա միաժամանակ ազդում է մի քանի ուժ;

Օրինակ թուղթը, երբ պատուհանից գցենք, ապա նրա վրա կազդեն և ծանրության ուժը և օդի դիմադրողականությունը:

10.Որ ուժն է կոչվում համազոր:

Այն ուժը, որ մարմնի վրա ունենում է նույն ազդեցություն, ինչ մի քանի ուժերը միասին ազդելիս, կոչվում է այդ ուժերի համազոր:

11.Ինչպես է ուղղված մի ուղով միևնույն կողմն ուղղված երկու ուժերի համազորը,և ինչպես է որոշվում նրա մոդուլը:

Նրանց համազորը ուժը ուղղված է նույն ուղղությամբ և որոշվում է այդ երկու թվերի մոդուլների գումարով:

12.Ինչպես է ուղղված մի ուղով հակառակ կողմեր ուղղված երկու ուժերի համազորը,և

ինչպես է որոշվում նրա մոդուլը:

Նրանց համազորը ուժը ուղղված է հակառակ ուղղությամբ և որոշվում է այդ երկու թվերի մոդուլների հանումով:

13.ինչպես է շարժվում մարմինը նրա մի կետում կիրառված, մոդուլով հավասար և հակառակ ուղղված երկու ուժերի ազդեցությամբ:

Նրանց արագությունը չի փոփոխվում:

Русский язык

Чтобы лучше понять содержание текста, выполните, пожалуйста следующие задания .

Название Куст Сирени

Автор _Александр Иванович Куприн

Придумайте и запишите два вопроса к названию текста.

  1. Почему так назвали рассказ?
  • Что символирует куст сирени?

Куст Сирени

Николай Алмазов едва дождался, пока жена открыла ему двери, и, не снимая пальто, прошел в свой кабинет. Жена, как только увидела его лицо, в ту же минуту поняла, что произошло очень большое несчастие… Она молча пошла следом за мужем. В кабинете Алмазов простоял с минуту на одном месте, потом он выпустил из рук портфель, а сам бросился в кресло.

Алмазов, молодой небогатый офицер, слушал лекции в Академии генерального штаба и теперь только что вернулся оттуда. Он сегодня представлял профессору последнюю и самую трудную практическую работу — чертеж местности…До сих пор все экзамены шли благополучно, и только одному богу да жене Алмазова было известно, каких страшных трудов они стоили…

Не будь жены, он, может быть, не найдя в себе достаточно энергии, махнул бы на все рукою. Но Верочка не давала ему падать духом и постоянно поддерживала его… Она приучилась встречать каждую неудачу с ясным, почти веселым лицом. Она отказывала себе во всем необходимом, чтобы создать для мужа необходимый комфорт. Она бывала его переписчицей, чертежницей, чтицей, репетиторшей и памятной книжкой.

Прошло минут пять тяжелого молчания. Наконец Вера заговорила первая.

— Коля, ну как же твоя работа?.. Плохо? Ты скажи, все равно ведь вместе обсудим.

Алмазов быстро повернулся к жене и заговорил раздраженно.

— Ну да, забраковали, неужели сама не видишь? Все к черту пошло!.. И это из-за какого-то поганого пятна зеленой краской. Ты ведь знаешь, я вчера до трех часов не ложился, нужно было окончить. Ну, засиделся я вчера, устал, руки начали дрожать — и посадил пятно… Да еще такое жирное. Стал подчищать и еще больше размазал. Думал я, думал, что теперь из него сделать, да и решил кучу деревьев на том месте изобразить… Очень удачно вышло. Приношу профессору. «Так, так, а откуда у вас здесь кусты взялись?» Мне бы нужно было так и рассказать, как все было. А я и говорю ему: «Здесь действительно кусты растут». А он говорит: «Нет, я эту местность знаю, как свои пять пальцев, и здесь кустов быть не может». Слово за слово, у нас с ним завязался крупный разговор. «Если вы так утверждаете, говорит, что там есть кусты, то поедем завтра туда со мной … Я вам докажу, что вы или неаккуратно работали…»

— Но почему же он так уверенно говорит, что там нет кустов?

—Да потому, что он вот уже двадцать лет местность эту знает лучше, чем свою спальню.

Муж и жена долго сидели, не произнося ни слова. Вдруг Верочка энергичным движением вскочила с кресла, быстро собрала все свои драгоценности.

— Едем, — сказала она, наконец, решительно, и если там нет таких дурацких кустов, то их надо посадить сейчас же.

Прежде всего Алмазовы заехали в ломбард и заложили драгоценности жены. В общем набралось около двадцати трех рублей. Этой суммы было более чем достаточно.

Когда Алмазовы приехали к садовнику была уже ночь. Садовник, был очень изумлен и недоволен поздним появлением заказчиков и их необычной просьбой. Тогда оставалось только одно средство: рассказать садовнику всю правду. Садовник слушал сначала недоверчиво, но когда Вера дошла до того, как у нее возникла мысль посадить куст, он сделался внимательнее и несколько раз сочувственно улыбался.

— Ну, делать нечего, — согласился садовник, когда Вера кончила рассказывать, — скажите, какие вам можно будет посадить кусты? Однако изо всех пород, какие были у садовника, ни одна не оказывалась подходящей: волей-неволей пришлось остановиться на кустах сирени.

Напрасно Алмазов уговаривал жену отправиться домой. Она поехала вместе с мужем за город, и только тогда согласилась ехать домой, когда удостоверилась, что все сделано прекрасно.

На другой день Вера никак не могла усидеть дома и вышла встретить мужа на улицу. Она еще издали, по одной только походке, узнала, что история с кустами кончилась благополучно… Действительно, лицо Алмазова сияло торжеством одержанной победы.

— Хорошо! Прекрасно! — крикнул он еще за десять шагов. — Представь себе, приехали мы с профессором к этим кустам. Смотрел он на на них, смотрел, даже листочек сорвал и пожевал. Потом повернулся ко мне, протянул руку и говорит: «Извините, говорит, меня, должно быть, я стареть начинаю, если забыл про эти кустики».

(По А. Куприну)

Выпишите из текста новые незнакомые  слова?  Посмотрите их значения в словаре и запишите значения.

Заполните таблицу. Выпишите из рассказа все слова, которые описывают главных героев

Верочка

Она приучилась встречать каждую неудачу с ясным, почти веселым лицом. Она отказывала себе во всем необходимом, чтобы создать для мужа необходимый комфорт. Она бывала его переписчицей, чертежницей, чтицей, репетиторшей и памятной книжкой.                                    

 Алмазов

 Алмазов, молодой небогатый офицер, слушал лекции в Академии генерального штаба и теперь только что вернулся оттуда.

Запишите несколько основных идей или важных деталей и прокомментируйте. Существенная деталь:  

Совместными усилиями двух любящих сердец можно не только решить сложную житейскую проблему, но даже сотворить настоящее чудо. С такой женой можно достичь огромных высот в любом деле. Алмазовы любят друг друга, поэтому не обращают внимание на недостатки, а просто живут счастливо. Радость и счастье супруги ощущают уже только от того, что они вместе. А куст сирени теперь будет вечным памятником чистой и беззаветной любви.