1-ից մեծ և 100-ից փոքր քանի՞ բնական թիվ կա, որ ոչ 2-ի է բաժանվում, ոչ էլ 3-ի:

99:3=33

99-33=66

66:2=33

Պատ. 33

2. Տրված է բնական եռանիշ թիվ, որի թվանշանների արտադրյալը 105 է: Որքա՞ն է այդ թվի թվանշանների գումարը:

105:5=21

21:7=3

5+7+3=15

3. 1111/101 = 11 հավասարությունը ճիշտ է: Որքա՞ն է 3333/101 + 6666/303 գումարի արժեքը:

3333:101=33

6666:303=22

33+22=55

4. Երեք հաջորդական բնական թվերի գումարը վերջանում է 2020-ով: Գտեք այս պայմանին բավարարող ամենափոքր թվերի եռյակը:

Լուծում չունի, որովհետև 2020-ը չի բաժանվում 3-ի, իսկ 3 հաջորդական բնական թվերի գումարը բաժանվում է 3-ի:

5. Հավասարասրուն եռանկյան սրունքին տարած միջնագիծը եռանկյան պարագիծը բաժանում է 15սմ և 6սմ մասերի: Գտեք այդ եռանկյան կողմերի երկարությունները:

15-6=9

15+6=21

9+9=18

21-18=3

3:3=1

9+1=10

Պատ.1սմ, 10սմ, 10սմ

99. Անկյուն D ին հադիպակած են E և F
E — D, F
F — D, E
101․ 17+24+34=75
102. 48 — 18 = 30
30 : 2 = 15
15 — 4,6 = 10,4
15 + 4,6 = 19,6
103. Ոչ, չեն կարող հավասար լինել։

Եթե անհայտ թիվը փոքրացնենք 17-ով և արդյունքը եռապատկենք կստանանք 54։ Գտեք անհայտ թիվը։

Լուծում

1. 54:3=17
2. 17+17=34

5կգ ծիրան և 3կգ խնձոր գնելու համար պետք է վճարել 2100 դրամ, իսկ 7կգ ծիրան և 4կգ խնձոր գնելու համար՝ 2900 դրամ։Քանի՞ դրամ պետք է վճարել  1կգ խնձոր գնելու համար։

Լուծում

7ծ + 4խ=2900

5ծ + 3խ=2100

2ծ + 1խ=800

3ծ + 2խ=1300

1ծ + 1խ=500

1ծ + 0խ=300

0ծ + 1խ=200

Պատ. 1 կգ խ -200 դ

Երեք հաջորդական բնական զույգ թվերի գումարը 48 է։Գտեք այդ թվերի արտադրյալը։

Լուծում

1. 48:3=16
2. 16-2=14
3. 16+2=18
4. 14*16*18=4032

Հանդիսատեսները կինոդահլիճից կարող են դուրս գալ նեղ և լայն դռներով: Եթե բացեն միայն նեղ դռները, բոլոր հանդիսատեսները դուրս կգան12 րոպեում, իսկ եթե բացեն միայն լայն դռները, բոլոր հանդիսատեսները դուրս կգան 4 րոպեում: Որքա՞ն ժամանակում դուրս կգան բոլոր հանդիսատեսները, եթե միաժամանակ բացեն բոլոր դռները:

Լուծում

1. 12:4=3
2. 12-3=9
3. 9:3=3

Պատ. 3ր

Ուղղանկյուն եռանկյան անկյուններից մեկը 20 աստիճան է: Հաշվեք ուղիղ անկյան գագաթից տարված բարձրությունով և անկյան կսորդով կազմված անկյան մեծությունը:

Լուծում

1. 180-90-20=70
2. 90:2=45
3. 70-45=25

Պատ.25⁰

Երկու ճանապարհորդ քայլում էին ճանապարհով՝ իրար ետևից: Ճանապարհի հարթ մասում նրանք քայլում էին նուն՝ 6 կմ/ժ արագությամբ և նրանց միջև հեռավորությունը 200մ էր: Վերելքին նրանք շարժվում էին նույն՝ 4կմ/ժ արագությամբ: Որքա՞ն էր նրանց միջև հեռավորությունը վերելքում:

Լուծում

1. 6  կմ/ժ=1.67 մ/վ
2. 4  կմ/ժ=1.11 մ/վ
3. 200:1,67=120 վ
4. 120*1.11=133 մ

Պատ.133 մ

1.Ռասսաներ՝ եվրոպեոիդ, մոնղոլոիդ, նեգրոիդ և ավստրալոիդ:

Եվրոպեոիդ՝սպիտակկամ թուխ մածկ, միջին կամ բարձր հասակ, սև կամ խարտյած մազեր:

Մոնղոլոիդ՝ սև, կոշտ և ուղիղ մազեր, մաշկի թուխ կամ դեղնավուն մաշկ,տափակ դեմք, աչքերի նեղ բացվածք, խիստ արտահայտված այտոսկրեր:

Նեգրոիդ՝ մաշկի մուգ գույն, գանգուր մազեր, լայն քիթ, հաստ շուրթեր:

Ավստրալոիդ՝ մուգ գույնի մաշկ, հաստ շուրթեր, լայնանիստ քիթ, զարգացած մազածածկույթ:

2.Աշխարհի ժողովուրդները դավանում են տարբեր կրոններ: Սակայն ամենամեծաքանակ հետևորդներն ունեն երեքը՝ քրիստոնեությունը, մահմեդականությունը (իսլամ) և բուդդայականությունը: Դրանք համարվում են համաշխարհային կրոններ:

Քրիստոնեությունն ունի մի քանի ուղղություն: Գլխավոր ուղղություններն են կաթոլիկությունը, ուղղափառությունը և բողոքականությունը:

Մահմեդականության երկու ուղղություններն են սուննիզմը և շիիզմը:

Հնագույն կրոններից է հուդայականությունը, որի դավանորդները հրեաներն են:

1. Напишите по образцу

Хорошо – лучше; плохо – хуже ;  много – больше ;  мало – меньше ; поздно – позже, часто  – чаще ; громко – громче ; тихо  – тише  .

2. Выпишите слова в два столбика: с о в корне, с а в корне. 

 Загорелый, растворимый, наклониться, поклон, пловец, подгореть, пловчиха, творчество, склонение, творительный, загореть, пловцы, сгореть, загореться, обгореть, наклон.

Плавать, заря,  загар, плавательный, кланяться, плавание.

3. Выпишите слова с корнем -раст-(-ращ-) рос-. Восстановите по этим опорным словам текст.

Папирус — это болотное растение. Ещё в древние времена оно росло в Египте по берегам Нила. Папирус выращивали, чтобы делать из него бумагу. Когда папирус вырастет, достигнув 3—5 метров и толщины с руку, проникнуть в его заросли невозможно: это плотная стена. Корни папируса сплетаются, и, разрастаясь, группа растений отрывается от берегов и образует своеобразный островок, который медленно плывет по реке.

Такие островки задерживают движение кораблей, мешают судоходству.

Путешественники, побывавшие в тропиках Африки, утверждают, что видели папирус, который произрастает на озере Чад.

1. Մտապահված թվին գումարեցին նրանից 1-ով մեծ թիվը, հետո ստացված գումարից հանեցին մտապահված թվից մեկով փոքր թիվը: Արդյունքում ստացան 23: Ո՞րն էր մտապահված թիվը: *

X+(X+1)-(X-1)=23

X+X+1-X+1=23

X+2=23

X=23-2=21

• 798 թվի մեջ բոլոր թվանշանները տարբեր են: Այդ թվին մոտ ո՞ր թիվն է, որ ունի նույն առանձնահատկությունը:

687

• Շոկոլադե սալիկը բաղկացած է 12 սև և 12 սպիտակ կտորներից, տե՛ս նկ.-ը: Կառլսոնը ուզում է կտրել 2×2 սալիկ այնպես, որում սպիտակ և սև սալիկների քանակը լինեն հավասար: Քանի՞ հնարավոր տարբերակ կա: *

8 տարբերակ

• Քանի՞ եռանիշ թիվ կա, որոնց թվանշանների գումարը հավասար է 3: *

102, 111, 120, 201, 210, 300

• Դավիթը 2015 թվականին կդառնա այնքան տարեկան, որքան որ իր ծննդյան տարեթվի թվանշաների գումարն է: Ե՞րբ է ծնվել Դավիթը: *

2011,  2+0+1+1=4    2015-2011=4

• Դասերից հետո, դասարանում մնաց մի քանի սովորող: Նարեն ասաց. -եթե ինձ չհաշվենք, ապա տղաներն ավելի շատ են քան աղջիկները: Արամն ասաց.- եթե ինձ չհաշվենք, ապա աղջիկները ավելի շատ են, քան տղաները: Երկուսդ էլ ճիշտ եք, -ասաց Կարենը: Ամենաքիչը քանի՞ աղջիկ և քանի՞ տղա էր մնացել դասարանում:

3 տղա        3 աղջիկ

• 4000538 թվից հինգ թվանշան այնպես ջնջեք, որ մնացած թիվը լինի հնարավոր ամենամեծը:

                58

• Երեխաները բակում հետևում էին շնիկին: Եթե հաչում էր, ապա 1 ր. հետո ուտում էր: Եթե շարժում էր պոչը, ապա 1 ր հետո խաղում էր: Եթե փռշտում էր ,ապա 1 ր հետո հաչում էր: Եթե ուտում էր, ապա 1ր հետո շարժում էր պոչը: Եթե խաղում էր, ապա 1 ր հետո փռշտում էր: Հարց.Շունը հաչաց, ապա 12 ր հետո ի՞նչ կանի:

Ուտում էր

• Ամենամեծ միանիշ թվին քանի՞ անգամ պետք է գումարել ամենամեծ երկնիշ թիվը, որպեսզի ստանանք ամենամեծ եռանիշ թիվը:

9+99*10=999

10 հատ

1. Շախմատի մրցաշարին 7 մարդ մասնակցեց: Մասնակիցներից յուրաքանչյուրը մնացածների հետ մեկական պարտիա խաղաց: Ընդամենը քանի՞ պարտիա խաղացվեց:

6+5+4+3+2+1=21

1. Գտի՛ր օրինաչափությունը. 1, 8, 27, 64, 125, 216, 343, 512, 729, ..

1000, 1331

1. 4000538 թվից հինգ թվանշան այնպես ջնջեք, որ մնացած թիվը լինի հնարավոր ամենամեծը:

58

1. Բնում ապրում են 24 մուկ: Ամեն գիշեր նրանցից 4-ը գնում են պահեստ` պանիր բերելու: Կարո՞ղ է այնպես լինել, որ ժամանակի ինչ-որ պահի յուրաքանչյուր մուկ եղած լինի պահեստում մնացածներից յուրաքանչյուրի հետ միայն մեկ անգամ:

Ոչ

1. Նկարում պատկերված է աման` իր կափարիչով: Կափարիչը ներկելու համար անհրաժեշտ է 30 գ ներկ: Քանի՞ գրամ ներկ է անհրաժեշտ ամանը ներկելու համար:

30:2=15    15*3=45    45 գրամ ներկ

1. Երկու թվերի գումարը 715 է: Թվերից մեկը 0-ով է վերջանում: Եթե այդ 0-ն ջնջենք, մյուս թիվը կստացվի: Գտեք այդ թվերը:

650+65=715

Գործնական աշխատանք՝

Թորում`Սպիրտի  ջրային  լուծույթի  թորումը

  Սարքավորումներ` Կլորատակ  կոլբ, քիմիական  սառնարան, ընդունիչ  կոլբ,սպիրտայրոց

Ազդանյութեր`սպիրտ, ջուր

Այս  եղանակով  կարելի  է  բաժանել  տարբեր  եռման  ջերմաստիճան  ունեցող  համասեռ  խառնուրդներ: Կլորատակ  կոլբի, հաճախ  էլ`  այսպես  կոչված  Վյուրցի կոլբի  մեջ  լցնել  թորվող  հեղուկը, ընդ  որում` հեղուկի  ծավալը  չպետք  է  գերազանցի  կոլբի  ծավալի  ²/3-ը, այսպես`հեղուկը  դուրս  կշարժվի: Կոլբը  միացվում  է  սառնարանին, թեք  խողովակն  իջեցվում  է  ընդունիչ  կոլբի  մեջ: Թորվող  հեղուկով  կոլբի  ներսի  ջերմաստիճանին  հետևում  են  կոլբի  բերանին  խցանով  ամրացված  ջերմաչափի  միջոցով:

Ձեթի  և  ջրի  անհամասեռ  խառնուրդի  բաժանումը  բաժանիչ  ձագարով

Սարքավորումներ` բաժանիչ  ձագար, բաժակ  

Ազդանյութեր` բուսական  յուղը , ջուր

Խառնուրդը  լցնում  ենք  բաժանիչ  ձագարի  մեջ,  թեթև  հեղուկը`բուսական  յուղը  բարձրանում  է  վերև: Բաժանիչ  ձագարի  տակ  բաժակ  ենք  ու  փականը  բացում: Ծանր  հեղուկը` բուսական  յուղը  բաժակի  մեջ  է  լցվում  և, բաժանման  սահմանըփականի  անցքին  հասնելիս` փականը  փակում  ենք:

Համաստեղ

Նապաստակի մը օրագիրը

Մաս առաջին

Նապաստակի տեսած առավոտյան արևն ինչպիսին էր: Հիմա նկարագրիր քո տեսած առավոտյան արևը:

Նապաստակի տեսած արևը կաղամբի նման մատղաշ էր: Քանի որ նապաստակները շատ են սիրում կաղամբ, այդ իսկ պատճառով արևը իր համար կաղամբի նման լավն էր: Իմ առավոտյան արևը շատ գեղեցիկ էր, ջերմ ու պայծառ:

Հաստատիր կամ ժխտիր հետևյալ մտքերը.

նապաստակը վախկոտ էր

Նապաստակը վախկոտ էր, քանի որ նա մտնում է բույնը նույնիսկ ընկնող տերևի  ձայնից:

նապաստակը երազկոտ էր

Նապաստակը երզակոտ էր, քանի որ այն ամենը, ինչ նա տեսնում էր, պայծառ ու գեղեցիկ էր: Նա միշտ երազում էր լինել աքաղաղ՝ ունենալով նրան նման ձայն, լինել թռչյուն և չվել տաք երկրներ:

նապաստակը վախկոտ-երազկոտ էր

Նապաստակը վախկոտ և երազկոտ էր:

նապաստակն ինքնահավան էր

Նապաստակը ինքնահավան չէր, քանի որ ամեն ինչում նա միայն տեսնում էր դրականը:

նապաստակն ուշադիր էր շրջապատի հանդեպ

Նապաստակը ուշադիր էր շրջապատի հանդեպ, քանի որ նա զգում էր ամեն մի շարժում:

նապաստակը հումորի զգացում ուներ

Նա հումարի զգացում ուներ:

նապաստակը նախանձ էր

Նա նախանձ չէր:

1. Ուշադրություն դարձրո´ւ ընդգծված բառերին և գրի՛ր, թե բառին ե՛րբ է ավելանում ը, ե՛րբ` ն:

Գործը վաղվան մի´ թող: Գործն է անմահ:Գործն անմահ է:

Ավելի քան հարյուր տարի նավը մնաց ծովի հատակին:  Նավն  ավելի քան հարյուր տարի սուզված մնաց:

Ուումնասիրում էր իրենց գյուղի բույսերը: Իրենց գյուղի բույսերն էր ուսումնասիրում:

Սիրտը գործում էր օր ու գիշեր: Սիրտն օր ու գիշեր գործում է:

Հետքերը տանում էին անտառ: Հետքերն  անտառ  էին տանում:

Աղեղնավորը ներկաներին սպառնում էր ու գոռգոռոմ: Աղեղնավորն  սպառնում էր  ներկաներին ու գոռգոռում:

Աղջիկը հավանաբար շտապում էր: Աղջիկն շտապում էր հավանաբար:

Գինին կարասներում էին պահում: Գինին էին պահում կարասներում:

 Տղան ցանկապատի վրայով թռավ: Տղան էր ցանկապատի վրայով թռչողը:

Բաղաձայնով ավարտվող բառերը ը հոդն են ստանում, ձայնավորող ավարտվողները` ն:

Ը  հոդը կարող է ն-ով փոխարինվել, երբ նրան հաջորդող բառը ձայնավորով կամ սկ,սպ, ստ, զբ, զգ, շտ, կապակցություններով է սկսվում:

2. Փորձի՛ր բացատրել, թե ինչո՛ւ է ը (ն) մասնիկը կոչվում հոդ: (Հոդ նշանակում է կապ):

Գոյականը խոսքի մեջ կարող է գործածվել որոշյալ կամ անորոշ առումով: Որոշյալ առումն արտահայտվում է որոշիչ ը կամ ն հոդերի միջոցով:

3. Գծիկները փոխարինի´ր ը կամ ն հոդով:

Ժողովուրդները տարբերվում են իրենց արտաքին տեսքով, լեզվով  ու սովորույթներով:

Ժողովուրդներն իրենց արտաքին տեսքով, լեզվով  ու սովորույթներով են տարբերվում:

Աստղադիտակը դանիացի ապակեգործներն են ստեղծել: Աստղադիտակն ստեղծել են  դանիացի ապակեգործները:

Եվրոպացիներն առաջին անգամ արևածաղիկը տեսան մեքսիկական պրերիաներում, երբ հայտնագործեցին Ամերիկան: Արևածաղիկն առաջին անգամ եվրոպացիները տեսան մեքսիկական պրերիաներում, երբ հայտնագործեցին Ամերիկան: Եվրոպացիները մեքսիկական պրերիաներում առաջին անգամ տեսան արևածաղիկը, երբ հայտնագործեցին Ամերիկան:

Գառնիի սյունազարդ տաճարը(մ.թ. 77 թվական) Միհր աստծո պատվին է ստեղծվել: Գառնիի սյունազարդ տաճարն ստեղծվել է (մ.թ. 77 թվական) Միհր աստծո պատվին: Միհր աստծո պատվին է  ստեղծվել Գառնիի սյունազարդ տաճարը(մ.թ. 77 թվական):  Միհր աստծո պատվին Գառնիի սյունազարդ տաճարն է ստեղծվել (մ.թ. 77 թվական):

4. Փակագծերում տրված բառերը գրի՛ր որոշյալ կամ անորոշ առումով:

Երկրագնդում վայրի կենդանիների բնաջնջումը շարունավում է: Դա կասեցնելը շատ դժվար է, թեև երևացել են մխիթարական ինչ-որ նշաններ: Մարդկանց մեջ հետզհետե արթնանում է այն միտքը, որ առանց կենդանիների իրենց կյանքն անգույն  ու անհրապույր կլինի: Այդ մասին խոսք կարող են ասել այն որսորդները, որոնք զենքը փոխարինել են լուսանկարչական ապարատով: Նրանք ուժեր ու ժամանակ չեն խնայում, ժամեր շարունակ դարանամուտ են լինում կենդանիների կյանքից որևէ դեպք դիտելու համար:

My heroine

My heroine is my mother. She is my best friend. She is ready to listen to my stories about my school life. She always helps me. Her name is Hasmik. She is a lecturer. She loves her students and always helps them. My mother is kind and beautiful. She likes reading books.  I love my mother very much.

Մերկասերմերի  առանձնահատկությունները և բազմազանությունը

Սերմնավոր բույսերի առաջին ներկայացուցիչները, որոնք գրավել են երկրագունդը, մերկասերմերն են: Այս բույսերը կոչվում են մերկասերմներ, որովհետև նրանց սերմը պատված չէ պտղամսով: Մերկասերմները մարդու կյանքում և բնության մեջ մեծ դեր են խաղում, որովհետև նրանք մաքրում են օդը, նրանցից կարելի է տարբեր դեղեր ստանալ:

Մերկասերմերը մեծամասամբ ծառեր են: Նրանք ունեն լավ զարգացած արմատ, ցողուն և տերևներ:

Մերկասերմերը 150  մլն. տարի առաջ գերիշխող դիրք են գրավել երկրագնդում: Մերկասերմերի տեսակների քանակը կազմում է ընդամենը  600: Այս բույսերը տարածված են ամբողջ երկրագնդով մեկ, իսկ Հյուսիսային կիսագնդում կազմավորում են հսկայական անտառներ՝ տայգա:

Ջրի խնայողության նպատակով՝ մերկասերմերի տերևները ձևափոխվեցին ասեղնաձև փշերի, որի համար էլ նրանք երբեմն կոչվում են փշատերևավորներ կամ ասեղնատերևավորներ:

Մերկասերմերի հիմնական ներկայացուցիչներն ունեն հզոր արմատային համակարգ, որի միջոցով անընդհատ կարողանում են ջուր կլանել հողի ամենախոր շերտերից: Նշված առանձնահատկությունների հիման վրա մերկասերմերը մեծամասամբ տերևաթափ չունեն և մշտադալար են:

Մերկասերմերի ամենատարածված ներկայացուցիչներից են սոճին և եղևնին:

Սոճին  30−35  մ բարձրության հասնող լուսասեր մշտադալար ծառ է: Այն ունի հզոր արմատային համակարգ՝ լավ զարգացած, խորը թափանցող և մակերեսային արմատներով, որի շնորհիվ կարող է աճել ինչպես չոր հողերում, ավազուտներում ու ժայռերի վրա, այնպես էլ ճահճուտներում:

Եղևնիներն ունենում են մինչև   40  մ բարձրություն, ապրում են  200−250  տարի: Նրանց սաղարթը բրգաձև է: Արմատները մակերեսային են, գլխավոր արմատը թույլ է զարգացած: Եղևնին ստվերադիմացկուն ծառ է, բայց պահանջկոտ է հողի նկատմամբ, աճում է բերրի, խոնավ հողերում, կարող է աճել նաև այլ ծառերի ստվերում:

Դաս.11

Թեման.Հավասարաչափ  շարժում:Արագություն:Իներցիա

Քննարկվող հարցեր.

.Որ շարժումն է կոչվում հավասարաչափ:

Այն շարժումը, որի ընթացքում մարմինը կամայական հավասար ժամանակամիջոցներում անցնում է հավասար ճանապարհներ կոչվում է հավասարաչափ շարժում:

1.Որ մեծությունն է կոչվում հավասարաչափ շարժման արագություն ՝գրել բանաձևը

Հավասարաչափ շարժման արագությունը ֆիզիկական մեծություն է, որը հավասար է մարմնի անցած ճանապարհի հարաբերությանն այն ժամանակամիջոցին, որի ընթացքում մարմինն անցել է այդ ճանապարհը: V=

2.Ինչ միավորներով է չափվում արագությունը՝ՄՀ-ում

Որպես արագության միավոր ընդունված է այն հավասարաչափ շարժման արագությունը, որի դեպքում մարմինը 1 վ-ում անցնում է 1 մ ճանապարհ (մ/վ):

3.Ինչպես որոշել հավասարաչափ շարժվող մարմնի անցած ճանապարհը,եթե հայտնի է նրա արագությունը ու շարժման ժամանակը,գրել բանաձևը

S=V*T

4.Ինչպես որոշել հավասարաչափ շարժվող մարմնի անցած ճանապարհը,եթե հայտնի է նրա արագությունը ու շարժման ժամանակը,գրել բանաձևը

S=V*T

5.Ինչպես որոշել հավասարաչափ շարժման ժամանակը,եթե հայտնի են մարմնի արագությունն ու ճանապարհը,գրել բանաձևը:

T=S/V

6.Ինչպես է շարժվում մարմինը,եթե նրա վրա այլ մարմիններ չեն ազդում

Եթե մարմնի վրա այլ մարմիններ չեն ազդում, ապա այն պահպանում է դադարի կամ ուղղագիծ հավասարաչափ շարժման վիճակը:

7.Որ երևույթն  է կոչվում իներցիա

Այլ մարմինների ազդեցության բացակայությամբ մարմնի դադարի կամ ուղղագիծ հավասարաչափ շարժման վիճակը պահպանելու երևույթը կոչվում է իներցիա:

8.Ինչու է վտանգավոր թռչել շարժվող ավտոբուսից

Շարժման արագությամբ կհպվես գետնին, որը վտանգավոր է կյանքին:

9.Շրջապատից մեկուսացված մարմինը կփոխի իր արագությունը,թե ոչ:

Ոչ, որովետև այլ մարմինների ազդեցությունը բացակայում է և կշարժվի իներցիաով:

 Խնդիր 31

5+3=8 մ

Խնդիր 32

400+300=700 կմ

Խնդիր 33

36 կմ/ժ=36000/3600=10 մ/վ

Խնդիր 34

18 կմ/ժ=18000/3600=5 մ/վ=500 մ/վ

Խնդիր 35

72 կմ/ժ=72000/3600=20 մ/վ

20 մ/վ > 15 մ/վ       72 կմ/ժ > 15 կմ/ժ 

Խնդիր 36

V=S/T=20/0,5=40 կմ/ժ